Wyposażone są w niego komputery, smartfony, tablety, telewizory, a nawet lodówki i pralki. Jest on oprogramowaniem niezbędnym do działania wielu urządzeń. Gdyby nie on, komunikacja między użytkownikiem a sprzętem byłaby niemożliwa. Do czego służy i co to jest system operacyjny? W tym artykule pochylimy się nad tym zagadnieniem.
Dlaczego powstały systemy operacyjne?
W przeszłości komunikacja z komputerem odbywała się w bardziej skomplikowany sposób. Użytkownik, aby uruchomić sprzęt, czy nawet jeden program, musiał wykonać wiele czynności, wpisać liczne komendy. W związku z tym uznano, że często pojawiający się zestaw poleceń można umieścić w pamięci urządzenia. Tym sposobem komunikacja użytkownika ze sprzętem stała się prostsza i szybsza.
Za jeden z najbardziej kluczowych systemów operacyjnych uważa się UNIX, stworzony 1969 roku przez Bell Labs. Choć powstał wiele lat temu, nadal inspiruje programistów. OS-y na nim wzorowane nazywa się systemami uniksopodobnymi. Wśród nich są m.in. OS X autorstwa Apple i wszelkie dystrybucje Linuksa.
Zobacz też: Gadżety do laptopa
Co to jest system operacyjny? – podstawowe informacje
System operacyjny (ang. Operating System, OS) to najbardziej podstawowe oprogramowanie umożliwiające użytkownikowi komunikację z procesorem i innymi podzespołami. W związku z tym, to on pozwala na zarządzanie całym komputerem. Monitoruje poprawność działania PC, zapis plików na dysku i komunikację sprzętu z urządzeniami zewnętrznymi. Umożliwia sprawowanie kontroli nad programami, pozwala na ich uruchomienie i instalację oraz wyświetla wszelkie informacje na ekranie monitora.
Ten podstawowy program zarządzający procesami w komputerze stacjonarnym, laptopie, smartfonie itd. wykonuje konkretne zadania. Kontroluje i przypisuje pamięć, nadzoruje pracę różnych wbudowanych podzespołów i podłączonych urządzeń zewnętrznych. To on decyduje, jaki program ma zostać uruchomiony, aby obsłużyć dany proces, otworzyć dany plik. Choć nie widzimy całej pracy systemu operacyjnego, jest odpowiedzialny za wiele czynności i bez niego komputer byłby niesprawny.

Najpopularniejsze systemy operacyjne
Współcześnie możemy się spotkać z niezliczoną ilością systemów operacyjnych. Ich programowaniem zajmują się nie tylko duże korporacje, ale też amatorzy pracujący z tak zwanym otwartym oprogramowaniem. Wśród wielu rodzin systemów operacyjnych, wiodące są trzy: Windows, Mac OS i Linux.
Windows
Jest najpopularniejszym systemem operacyjnym. Jest kompatybilny z wieloma kombinacjami sprzętowymi obecnymi na rynku. Ma przystępny interfejs graficzny, a posługiwanie się nim jest bardzo intuicyjne. W związku z jego popularnością, wielu programistów wydaje edycje swoich programów głównie na Windowsy. Szeroki zasób oprogramowania, a także gier pozwala nam na dużą dowolność co do docelowego przeznaczenia naszego systemu. Sprawdza się jako narzędzie do nauki, pracy i relaksu.
Mac OS
System operacyjny zainstalowany domyślnie na urządzeniach firmy Apple. Jest bardzo intuicyjny i prosty w obsłudze. Stabilność i bezpieczeństwo pracy w systemie operacyjnym Mac OS jest naprawdę na wysokim poziomie, ponieważ powstał on pod konkretny sprzęt. Co prawda działa tylko na urządzeniach firmy Apple, ale jeśli posiadamy kilka produktów od tego producenta, mamy rozbudowane możliwości komunikacji między nimi. To sprawia, że gdy ktoś korzysta np. z iPhone, zakup innego urządzenia od Apple może okazać się dobrym rozwiązaniem.
Linux
Jest to darmowy system uniksopodobny. Pod tym pojęciem kryje się wiele różnorodnych dystrybucji, ponieważ powstają one za sprawą społeczności użytkowników pracujących nad nimi. Jest uniwersalny i można instalować go na wiele typach urządzeń, a przy tym nic nas nie kosztuje. W pracy z nim zaawansowany użytkownik znający się na programowaniu może wiele zdziałać i decydować o sprawach, na które nie pozwalają inne, zamknięte oprogramowania. Jednakże osoba nie mająca dużej wiedzy technicznej może się w nim nie odnaleźć, bo nie jest tak intuicyjny jak systemy od firm Apple i Microsoft.
Możemy się spotkać z wieloma systemami operacyjnymi, które sprawdzają się lepiej lub gorzej, zależnie od potrzeb użytkownika. Wybierając urządzenie, warto pochylić się nad jego systemem operacyjnym, aby dostosować go pod siebie. Mamy nadzieję, że po przeczytaniu tego artykułu już wiesz, co to jest system operacyjny i dlaczego ta wiedza jest aż tak istotna.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Co to jest system operacyjny?
System operacyjny (ang. Operating System, OS) to najbardziej podstawowe oprogramowanie umożliwiające użytkownikowi komunikację z procesorem i innymi podzespołami. Jest on oprogramowaniem niezbędnym do działania wielu urządzeń, a bez niego komunikacja między użytkownikiem a sprzętem byłaby niemożliwa.
Dlaczego powstały systemy operacyjne?
Systemy operacyjne powstały, ponieważ w przeszłości komunikacja z komputerem odbywała się w bardziej skomplikowany sposób, wymagając od użytkownika wielu czynności i licznych komend. Uznano, że często pojawiający się zestaw poleceń można umieścić w pamięci urządzenia, co uczyniło komunikację użytkownika ze sprzętem prostszą i szybszą.
Jakie funkcje pełni system operacyjny?
System operacyjny pozwala na zarządzanie całym komputerem. Monitoruje poprawność działania PC, zapis plików na dysku i komunikację sprzętu z urządzeniami zewnętrznymi. Umożliwia sprawowanie kontroli nad programami, pozwala na ich uruchomienie i instalację, wyświetla informacje na ekranie monitora, kontroluje i przypisuje pamięć, oraz nadzoruje pracę podzespołów i urządzeń zewnętrznych.
Jakie są najpopularniejsze systemy operacyjne?
Wśród wielu rodzin systemów operacyjnych, wiodące są trzy: Windows, Mac OS i Linux.
Co wyróżnia system operacyjny Windows?
Windows jest najpopularniejszym systemem operacyjnym, kompatybilnym z wieloma kombinacjami sprzętowymi. Ma przystępny interfejs graficzny, jest bardzo intuicyjny w obsłudze, a ze względu na jego popularność, wielu programistów wydaje edycje swoich programów głównie na Windowsy, co zapewnia szeroki zasób oprogramowania i gier.
Czym charakteryzuje się system Mac OS?
Mac OS to system operacyjny zainstalowany domyślnie na urządzeniach firmy Apple. Jest bardzo intuicyjny i prosty w obsłudze, a jego stabilność i bezpieczeństwo pracy są na wysokim poziomie, ponieważ powstał pod konkretny sprzęt. Oferuje rozbudowane możliwości komunikacji między urządzeniami Apple.
Jakie są cechy systemu operacyjnego Linux?
Linux to darmowy system uniksopodobny, pod którym kryje się wiele różnorodnych dystrybucji tworzonych przez społeczność użytkowników. Jest uniwersalny i można go instalować na wiele typach urządzeń, nie kosztując nic. Zaawansowani użytkownicy znający się na programowaniu mogą w nim wiele zdziałać, choć dla osób bez dużej wiedzy technicznej może być mniej intuicyjny niż systemy od Apple i Microsoft.